De voor velen onbekende grafheuvel van een van de Van Nispens, aan de rand van Stilli Wald in Wehl. Foto: Hans Hendriks
De voor velen onbekende grafheuvel van een van de Van Nispens, aan de rand van Stilli Wald in Wehl. Foto: Hans Hendriks

'Achterhoekse platteland is in m'n systeem gaan zitten'

Geologische geschiedenis en cultuurhistorie tot leven gebracht

DOETINCHEM – Onder de titel 'Doetinchem, buiten het Ei' wordt door fotograaf Hans Hendriks uit Winterswijk van 24 juni tot en met 29 oktober een expositie verzorgd in het Stadsmuseum in Doetinchem. Door fotopanelen en een audio-visuele presentatie komt het buitengebied van Doetinchem tot leven. Om voorgoed gefascineerd te raken door de geologische geschiedenis en de cultuurhistorie, worden er – onder leiding van Hendriks – rondritten per klassieke bus georganiseerd. Wat zou het mooi zijn, als er ook een boek 'Doetinchem, buiten het Ei' uitgegeven zou kunnen worden.

Door Josée Gruwel

Al zo'n anderhalf jaar struint Hans Hendriks door de buitengebieden van Doetinchem. Met hart en ziel is hij bezig om de sfeer vast te leggen van landschap en cultuurhistorie. "De uitdaging is niet alleen om de sfeer te treffen, maar om er ook kloppende historische verhalen bij te krijgen," vertelt de fotograaf. "Die informatie haal ik weg bij lokale deskundigen. Door die toegevoegde kennis gaat de bezoeker van de expositie het landschap begrijpen en 'beleven'."
Tal van namen noemt Hendriks van mensen die hem hielpen aan de juiste info. Allereerst leden van de Oudheidkundige Vereniging Deutekom. Verder onder meer amateurarcheoloog Alex Koster die hem vertelde over de oudste geschiedenis van Wehl, Marcel Hendriks van de KNNV (landelijke vereniging voor veldbiologie) die 'geheimen' van De Zumpe prijsgaf en Toon Maas uit Gaanderen die hem introduceerde bij oudere boeren waar op de boerderijen nog de sfeer van de vijftiger en zestiger jaren heerst.
"Het liefst ontdek ik samen met deskundigen eerst het gebied, luister naar wat ze erover weten en sla dat op. Daarna ga ik in mijn eentje terug om de sfeer te pakken. Soms zijn er verschillende sferen, zoals bij De Zumpe. Door versplinterd eigendom is het door verschil in beheer een versplinterd natuurgebied. Maar hoe indrukwekkend zijn daar het elzenbroekbos en de rabatten, langwerpige ophogingen tussen greppels, waardoor je weet dat daar mensenhanden gewerkt hebben."
Inmiddels kan Hendriks uren boeiend vertellen over het rivierduinenlandschap in Gaanderen en Doetinchem met onder andere de Kruisberg en het stroomgebied van de Rijn die in de laatste IJstijd langs Wehl en Doetinchem liep. "De Rijn was in het landschap een brede, vlechtende rivier."
Het bijzondere is dat met de beelden van nu ook de historie in beeld wordt gebracht. Hendriks gebruikt hiervoor een aantal verhaallijnen: de geologische geschiedenis, de natuurontwikkeling, de agrarische bedrijvigheid, de geschiedenis van ijzerindustrie en adel.
"Maar weinig mensen weten bijvoorbeeld dat er een grafheuvel is van een van de Van Nispens aan de rand van Stilli Wald in Wehl."

Ambachtelijk
Hans Hendriks werd in 1951, als zoon van een dominee, geboren in Winterswijk. De eerste tien jaar van zijn leven ging hij vaak naar de boerderij van een ouderling. "Dat vond ik prachtig. Het zandpad ernaar toe met de varkens in de modder, de kippenhokken met het gekakel, het geluid van de melkbussen." Hij mocht er meehelpen en genoot ervan.
Op zijn tiende verhuisde het gezin Hendriks naar Hoogvliet bij Rotterdam, onder de rook van de Shell. "Daar ontstond een soort heimwee naar de Achterhoek. Het boerenleven was in mijn systeem gaan zitten." Hendriks ging biologie studeren en erna vestigde hij zich in Zutphen. Hij was tien jaar leraar, daarna voorlichter bij een afvalbedrijf. Steeds meer ging hij fotograferen. In 2007 begon hij voor zichzelf als fotograaf. Langzamerhand werd hij van vakfotograaf meer een kunstenaar. Het boek 'Verdwijnende kippenhokken in de Achterhoek', dat hij samen met Yke Ruessink maakte, was razendsnel uitverkocht. "Ik open ogen en oren door wat mij intrigeert: het boerenlandschap, plekken waar het nog kleinschalig is, natuur, het ambachtelijke."
Hendriks kwam steeds meer tot de kern van zijn fascinatie, ontdekte zijn passie voor historiserende fotoprojecten, waarbij hij beeldend fotograaf en beeldend verteller is.
Nadat hij in 2011 weer terug in Winterswijk was, voerde hij het geslaagde project 'Veranderend Winterswijks landschap' op dezelfde manier uit als het project waar hij nu in de Doetinchem mee bezig is.
Inmiddels zijn de voorbereidingen voor de Doetinchemse expositie, de live foto-presentaties en de busritten in een vergevorderd stadium. Alleen de uitgave van een boek met foto's en bijbehorende verhalen, wil – door een tekort aan sponsoren – niet lukken. Wellicht zijn er toch nog mensen die zich hiervoor in willen zetten.

reageer als eerste
Meer berichten
<SCRIPT SRC="//secure.adnxs.com/ttj?id=&cb=[CACHEBUSTER]&referrer=staddoetinchem.nl&pubclick=[INSERT_CLICK_TAG]&postcode=699,700,701,703,704,725" TYPE="text/javascript"></SCRIPT>
Deel je nieuws
 
<SCRIPT SRC="//secure.adnxs.com/ttj?id=5227718&cb=[CACHEBUSTER]&referrer=staddoetinchem.nl&pubclick=[INSERT_CLICK_TAG]&postcode=699,700,701,703,704,725" TYPE="text/javascript"></SCRIPT>